Buyuk olimlar hayotidagi oddiy voqealar
1939 yilda 25 yoshli matematik Jorj Dansig Kaliforniya universitetida tahsil olardi. Bir kuni u statistika darsiga 20 daqiqa kechikib bordi. Jimgina kirib, stolga o‘tirdi. Mavzuni o‘tkazib yuborganini tushunib, doskaga yozilgan ikki vazifa shartlarini ko‘chirib oldi.
Uyida dars qilayotib, bugun darsga kechikkanidan uch marta afsuslandi. Vazifalar haqiqatan ham qiyin edi. Dansig ularni hal qilish uchun muhim bir narsani o‘tkazib yubordim, deb o‘ylardi. Ilojsizlikdan masalalarni hal kirishga kirishdi. Bir necha kunlik mashaqqatli mehnatdan so‘ng, u baribir bu masalalarni yechdi. Mamnun bo‘lib, professor yoniga borib, daftarini unga uzatdi.
Professor Yeji Neyman bu topshiriqni beixtiyor qabul qildi, lekin u talabalardan bunday masalani yechib kelish to‘g‘risidagi bergan topshirig‘ini eslay olmadi. Biroz vaqt o‘tgach, talaba daftarini tekshirib, hayratda qoldi. U haqiqatan ham ma’ruzalardan birining boshida talablarga ushbu ikki masala shartlarini aytib berganini esladi. Nafaqat professorning o‘zi, balki o‘sha davrning boshqa atoqli olimlari tomonidan hal etilmaydigan ikki masala shartlarini!
Biroq, Dansig ma’ruzaning bu ikki masala hal etilmasligi haqida gapirilgan qismini tinglamasdan qolgandi. Va ularni hal qildi.

***
Maks Plank fizika bo‘yicha Nobel mukofotini olgach, doiraviy sayohatga chiqdi va hamma joyda bir xil ma’ruza qilardi. Uning haydovchisi har doim zalda o‘tirar edi va matnni yodlab oldi. U boshlig‘iga hazil taklif qildi: “Ma’ruzalaringizni o‘zim o‘qib bersam, siz haydovchi kepkasini kiyib, zalda o‘tirsangiz”. Bu fikr Plankka yoqdi va u rozi bo‘ldi.
Haydovchi kvant mexanikasi to‘g‘risida ma’ruza o‘qiy boshladi. To‘satdan fizik professorlaridan biri savol berib qoldi. Haydovchi uni diqqat bilan tingladi va shunday dedi: “Shunday taraqqiy etib borayotgan shaharda mendan bunday oddiy savol so‘raladi, deb o‘ylamagan edim. Sizning ruxsatingiz bilan haydovchimdan bu savolga javob berishni so‘rayman”.

***
Raqamlar nazariyasi sohasidagi mutaxassis nemis matematiki Ernst Eduard Kummer arifmetika bilan jiddiy kelishmovchilikda edi. Bir kuni talabalarni o‘qitish paytida 7 ni 9 ga ko‘paytirish kerak edi. “Yetti karra to‘qqiz”, dedi Kummer, “Yettini to‘qqizga ko‘paytirsak… qancha bo‘ladi?”. “Oltmish bir” turtki berdi, talabalardan biri. Kummer taxtaga 61 raqamini yozdi.  “Janob, yetti karra to‘qqiz 66 bo‘ladi”, dedi ikkinchi talaba.
— Janoblar, deb javob berdi Kummer, — ikkalasidan birini tanlash kerak, yo 61 yo 66.

Bahora Muhammadiyeva tayyorladi.
***
Получив Нобелевскую премию по физике, Макс Планк отправился в кругосветное путешествие и везде читал одни и те же лекции. Его водитель всегда сидел в холле и запоминал текст. Он пошутил своему начальнику: «Если я сам буду читать ваши лекции, вы можете надеть водительскую кепку и сидеть в зале». Планку идея понравилась, и он согласился.
Водитель начал читать лекции по квантовой механике. Внезапно один из профессоров физики задал вопрос. Водитель внимательно выслушал и сказал: «Я никогда не думал, что мне зададут такой простой вопрос в таком развивающемся городе. С вашего разрешения прошу моего водителя ответить на этот вопрос».
***
Эрнст Эдуард Куммер, немецкий математик, специализирующийся на теории чисел, был в серьезных разногласиях с арифметикой. Однажды мне пришлось умножать 7 на 9, обучая студентов. — Семь раз девять, — сказал Куммер, — если семь умножить на девять… сколько? «Шестьдесят один», — мотивировал один из студентов. Куммер написал на доске число 61. «Сэр, семь раз девять — 66», — сказал второй студент.
«Господа, — ответил Куммер, — вы должны выбрать одно из двух: либо 61, либо 66.
Подготовила Бахора Мухаммадиева.
Источник: Zarnews.uz

Joylangan vaqt: 2022-08-27 21:53:38
Yaxshi suhbatdosh bo'lishning 20 qoidasi Yaxshi suhbatdosh bo'lishning 20 qoidasi
7-sinf jahon tarixi fanidan yillik konspektlar to’plami 7-sinf jahon tarixi fanidan yillik konspektlar to’plami
2020-2021 test o’tkaziladigan binolar ro’yhati va manzili 2020-2021 test o’tkaziladigan binolar ro’yhati va manzili
Kollej va texnikumlar mandat 2022 e’lon qilindi Kollej va texnikumlar mandat 2022 e’lon qilindi
Tohir Qahhor hayoti, faoliyati, asarlari, tarjimalari, mukofotlari Tohir Qahhor hayoti, faoliyati, asarlari, tarjimalari, mukofotlari
Yoz chillasida jaziramadan himoyalanish usullari Yoz chillasida jaziramadan himoyalanish usullari
Onaga yaxshilik qilishning 150 usuli kitobi Onaga yaxshilik qilishning 150 usuli kitobi
OTM bo’yicha 2019-2020 o’quv yili uchun qanday yangiliklar bo’ldi? OTM bo’yicha 2019-2020 o’quv yili uchun qanday yangiliklar bo’ldi?
Karonavirusga chalingan abituriyentlar uchun qayta test sinovi tartibi Karonavirusga chalingan abituriyentlar uchun qayta test sinovi tartibi
Qish sanatasi - Barcha mp3 qo’shiq va musiqalarini yuklab oling Qish sanatasi Qish sanatasi - Barcha mp3 qo’shiq va musiqalarini yuklab oling Qish sanatasi
Hayvonlar haqida she’rlar to‘plami hayvonlar qahramonlar Hayvonlar haqida she’rlar to‘plami hayvonlar qahramonlar
31-yanvar Onlayn darslar jadvali 2022-yil barcha sinflar 31-yanvar Onlayn darslar jadvali 2022-yil barcha sinflar
Erk va erksizlik haqida maqollar to’plami Erk va erksizlik haqida maqollar to’plami
Uxlash oldidan chiroqlar o‘chirilmasa nima bo‘ladi? Uxlash oldidan chiroqlar o‘chirilmasa nima bo‘ladi?
Askarlar haqida she’rlar to’plami 14-yanvar uchun Askarlar haqida she’rlar to’plami 14-yanvar uchun
Ermamat Nurmatov hayoti, ijodi, asarlari, faoliyati, tarjimai hol Ermamat Nurmatov hayoti, ijodi, asarlari, faoliyati, tarjimai hol
Test sinovlarini o‘tkazish tartibi 2020-2021 Test sinovlarini o‘tkazish tartibi 2020-2021
Ko’rgazmali qurollardan foydalanish metodi qoidalari Ko’rgazmali qurollardan foydalanish metodi qoidalari
Milliy sertifikat imtihonlari o‘qituvchilar uchun alohida o‘tkaziladimi? Milliy sertifikat imtihonlari o‘qituvchilar uchun alohida o‘tkaziladimi?
O‘rta maxsus ma’lumotli o‘qituvchilarning talabalikka tavsiya etilganligiga doir QO‘SHIMCHA AXBOROT O‘rta maxsus ma’lumotli o‘qituvchilarning talabalikka tavsiya etilganligiga doir QO‘SHIMCHA AXBOROT